ԱՆՎՏԱՆԳ ԾՆՈՒՆԴ

Սա մի հարթակ է, որտեղ ավարտվում է տարիների լռությունը։ Մենք հավաքագրում ենք կանանց, հայրիկների և բուժաշխատողների անկեղծ հիշողությունները՝ վեր հանելու ծննդօգնության ոլորտում առկա հաղորդակցման, էթիկայի և բարեվարքության խնդիրները։ Մեր նպատակն է ոլորտի որոշում կայացնողներին և քաղաքականություն մշակողներին օգնել բացահայտել այն խնդիրները, որոնց մասին հասարակությունը հիմնականում լռել է, բայց որոնց բարձրաձայնումն այսօր կենսական նշանակություն ունի համակարգի արդյունավետ ու մարդակենտրոն բարեփոխման համար։

Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության (ԱՀԿ) ուղեցույցներում և միջազգային իրավապաշտպան փաստաթղթերում հղիության, ծննդաբերության ու հետծննդաբերական շրջանում կանանց նկատմամբ ոչ պատշաճ վերաբերմունքը սահմանվում է որպես «մանկաբարձական բռնություն» (obstetric violence)։ Սա ենթադրում է ոչ միայն բացահայտ կոպտություն կամ ֆիզիկական ուժի անհարկի կիրառում, այլև առանց բուժառուի տեղեկացված համաձայնության կամ առանց ցավազրկման արվող բժշկական միջամտություններ, հոգեբանական ճնշում, տեղեկատվության պակաս և անձի արժանապատվությունը նվաստացնող որևէ վերաբերմունք։

«Ամփոփ Մեդիան» բարձր է գնահատում քաղաքացիական հասարակության այն գործընկերների, լրագրողների և իրավապաշտպանների հետևողական ջանքերը, ովքեր Հայաստանում առաջինը բարձրաձայնեցին այս խնդիրների մասին և հիմք դրեցին արժանապատիվ ծննդօգնության ջատագովությանը։ Այս նախագիծը գալիս է լրացնելու և ուժեղացնելու այդ ընդհանուր պայքարը՝ մեդիա-փաստավավերագրման, իրական պատմությունների վերհանման և բարեվարքության գործնական մեխանիզմների մշակման միջոցով։ Մենք հավատում ենք, որ միայն համախմբված ջանքերով է հնարավոր հասնել համակարգային և անշրջելի փոփոխությունների։

• Գաղտնիություն. մենք չենք բացահայտում կոնկրետ անձանց կամ բուժհաստատությունների անուններ։ Մեր նպատակը «վհուկների որսը» կամ անձնավորված մեղադրանքները չեն, այլ համակարգային խնդրի իրական մասշտաբների քարտեզագրումը։

• Երկխոսություն. մենք հավատում ենք, որ բաց, փաստարկված քննարկումները կարող են նպաստել կառուցողական միջավայրի ձևավորմանը և օգնել համակարգային լուծումների մեկնարկին՝ ապահովելով առողջ երկխոսություն բուժառուների և բուժանձնակազմի միջև։

• Լուծումների մշակում. մենք նպատակ ունենք այս պատմությունների հիման վրա, ոլորտի առաջատար մասնագետների (իրավաբաններ, հոգեբաններ, բժիշկներ) հետ համատեղ մշակել բարեվարքության կանոններ և բարեփոխումների առաջարկների փաթեթ՝ դրանք ներկայացնելու որոշում կայացնողներին։

Սուրեն Դեհերյան
Ամփոփ Մեդիայի հիմնադիր խմբագիր

Նախագիծը ստեղծվել է Ժողովրդավարության զարգացման հիմնադրամի աջակցությամբ և «Sigrid Rausing Trust» հիմնադրամի ֆինանսական օժանդակությամբ։ Բովանդակության համար պատասխանատվությունը կրում է հեղինակը/կազմակերպությունը, և այն կարող է չհամընկնել ԺԶՀ-ի կամ «Sigrid Rausing Trust»-ի տեսակետների հետ: